Экологиялық мәдениет: табиғатты қорғау сөз жүзінде қалып қойған жоқ па?
Табиғатты қорғау туралы жиі айтамыз. Қоршаған ортаны таза ұстау, қоқысты сұрыптау, суды үнемдеу – қоғамда жиі көтерілетін мәселелер. Алайда күнделікті өмірде осы қағидаларды қаншалықты ұстанамыз? Экологиялық мәдениет қалыптастыру тек мемлекеттік бағдарламалар мен арнайы акциялардың міндеті ме, әлде әр адамның жеке жауапкершілігі ме?
Қоршаған ортаның жағдайы – бір ғана саланың емес, тұтас қоғамның мәселесі. Соңғы жылдары Қазақстанда экология тақырыбына назар артып, қалдықтарды басқару, көгалдандыру, су ресурстарын сақтау және табиғи аумақтарды қорғау бағытында түрлі бастамалар қолға алынуда. Дегенмен бұл жұмыстардың нәтижесі халықтың күнделікті әдеттерімен де тығыз байланысты.
Қоқыс мәселесі – ортақ жауапкершілік
Көшедегі шашылған қоқыс, демалыс орындарында қалған қалдықтар, арнайы белгіленбеген жерлерге төгілген тұрмыстық заттар – экологиялық мәдениеттің әлі де назар аударуды қажет ететінін көрсетеді.
Қоқысты арнайы орынға тастау, мүмкіндігінше сұрыптау және қоғамдық орындардың тазалығын сақтау қарапайым әрекет болып көрінуі мүмкін. Алайда дәл осындай күнделікті әдеттер қоршаған ортаның жағдайына тікелей әсер етеді.
Экологиялық сауат отбасынан басталады
Табиғатқа жанашырлық бір күнде қалыптаспайды. Ол бала кезден берілетін тәрбие мен адамның қоршаған ортаға деген көзқарасынан басталады. Үйде суды босқа ағызбау, электр қуатын үнемдеу, қоқысты кез келген жерге тастамау сияқты қарапайым дағдылардың өзі экологиялық мәдениеттің негізін қалайды.
Бұл ретте білім беру ұйымдарының да рөлі ерекше. Оқушылар мен студенттерге экологиялық мәселелерді түсіндіріп қана қоймай, оларды нақты іс-шараларға тарту маңызды.
Табиғатты қорғау – науқан емес, күнделікті әдет
Экологиялық акциялар мен сенбіліктер қоршаған ортаны тазартуға ықпал етеді. Бірақ табиғатты қорғау тек белгілі бір күнмен немесе ұйымдастырылған шарамен шектелмеуі керек. Оның нәтижесі әр адамның күнделікті әрекетінен көрінеді.
Экологиялық мәдениет қалыптастыру үшін мемлекет, қоғам және әрбір азамат ортақ жауапкершілікті сезінуі қажет. Өйткені табиғаттың тазалығы тек бүгінгі ұрпақтың емес, келешек буынның да өмір сапасына әсер етеді.
Табиғатты қорғау – ұранмен емес, әрекетпен өлшенетін құндылық. Қоршаған ортаның болашағы үлкен жобаларға ғана емес, әр адамның бүгін жасаған қарапайым таңдауына да байланысты.



