Көкбай Жанатайұлының кесенесі мен музейі – рухани мұра мекені

Абайдың ең жақын шәкірті, сенімді серігі әрі дарынды ақын Көкбай Жанатайұлы (1861–1925) қазақ руханияты тарихында айрықша орын алады. Ол ұлы ойшыл Абайдың ақындық дәстүрін жалғастырып қана қоймай, оның өмірі мен шығармашылығын кейінгі ұрпаққа жеткізуге елеулі үлес қосқан тұлға.

Бүгінде ақынның рухына тағзым ететін Көкбай Жанатайұлының кесенесі мен музейі Абай облысы, Абай ауданы, Көкбай ауылындағы «Тақыр» қыстағында орналасқан. Кесене сәулеттік тұрғыдан ерекше жобамен Маңғыстаудың ақ тасынан тұрғызылған. Оның жанында жұмыс істейтін музейде ақынның жеке заттары, тұрмыстық бұйымдары, қолжазбалар мен тарихи жәдігерлер сақталған. Бұл экспозициялар келушілерге Көкбайдың өмірі мен шығармашылық жолын тереңірек тануға мүмкіндік береді.

Тарихи деректерге сүйенсек, Көкбай Жанатайұлы жастайынан ақындық қабілетімен танылған. Ол Абайдың бірқатар өлеңдерін алғаш қағазға түсіріп, халық арасына таратуға ықпал еткен. Сонымен қатар өз ауылында мешіт-медресе ашып, жастарды оқыту ісіне атсалысқан ағартушы ретінде де белгілі. Ақынның мазары дәл осы «Тақыр» жерінде орналасқан.

Көкбай кесенесі мен музейі бүгінде өңірдің маңызды рухани-танымдық нысандарының бірі саналады. Бұл жерге келушілер қазақ әдебиеті тарихының терең тамырымен танысып, ұлттық мәдениеттің құнды мұраларына қанығады.

Кесене мен музейге Семей қаласынан автокөлікпен баруға болады. Қашықтық шамамен 180 шақырымды құрайды, жол жүру уақыты орта есеппен 2,5–3 сағат. Семей – Қарауыл – Абай ауданы – Көкбай ауылы – «Тақыр» қыстағы арқылы өтеді. Жолдың негізгі бөлігі асфальтталған, бағыт бойында жол көрсеткіштері бар. Кесене ауылдан сәл тысқары орналасқандықтан, сапар алдында бағытты нақтылап алған жөн.

Көкбай Жанатайұлының кесенесі мен музейі – Абай дәстүрін жалғаған ақынның рухына тағзым ететін қасиетті орын. Бұл нысан жас ұрпақты ұлттық тарихты тануға, әдеби мұраны қадірлеуге және рухани құндылықтарды дәріптеуге үндейді.